Budowlany boom stymuluje od kilku lat rozwój rynku facility management. Od 2006 r. można mówić o trendzie wzrostowym w tym sektorze, ale równocześnie nasila się konkurencja między firmami outsourcingowymi oferującymi tego typu usługi. Na dodatek oczekiwania klientów rosną, co wynika po części ze specyfiki nowych budynków. W tym roku negatywnie na sytuacji przedstawicieli branży mogą odbić się trudności na rynku pracy, związane z emigracją pracowników i podwyższeniem minimalnego wynagrodzenia.
– Firmy działające w branży muszą rozwijać wachlarz świadczonych usług oraz dbać o podnoszenie ich poziomu. Mamy zatem do czynienia z dwoma pozornie przeciwstawnymi tendencjami: z jednej strony rozszerzaniem zakresu usług z drugiej, coraz ściślejszą ich specjalizacją – ocenia Irena Goławska, dyrektor ds. usług czystościowo-porządkowych spłki ERA zajmującej się FM.
Inwestorzy, najczęściej zagraniczni, ktzy lokują sw kapitał w nieruchomości, nie ograniczają się do jednego miasta, kupują lub budują nowe obiekty na terenie całej Polski, w większości przypadk w dużych aglomeracjach miejskich i na ich obrzeżach. Potem chcą, aby ich lokalizacjami zajmował się jeden partner oferujący kompleksowe usługi. Firmy outsourcingowe już to zauważyły i starają się dopasować do oczekiwań klientów.

Rynek się konsoliduje

– Do czerwca ubiegłego roku specjalizowaliśmy się zasadniczo w technicznej obsłudze nieruchomości. Jednak, obserwując zmiany na rynku usług facility management, rozszerzymy naszą ofertę – mówi Paweł Szymczak, dyrektor techniczny Strabag Facility Management. To reakcja na postępującą konsolidację rynku.
Spłka, działająca w Polsce od 1999 r., dotychczas operowała głównie w Warszawie i miejscowościach położonych w jej pobliżu. Zajmuje się tam obsługą budynków biurowych, m.in. Aktyn Buissiness Center i Ilmetu, hotelem Radisson i hotelami sieci HW Syrena oraz obiektów biurowo-magazynowych. Pracuje także dla estońskiej sieci Olimpic Casino.
W ubiegłym roku firma przeszła restrukturyzację i teraz zamierza powalczyć o nowych klient. W tym celu stworzyła dział rozwoju i akwizycji, wprowadziła do swojej oferty także ochronę oraz utrzymanie czystości. – Rozszerzając ofertę, zapewnimy pełen serwis. To będzie też wygodne dla klientów, bo zawierając z nami umowę zapewnią sobie kompleksową obsługę budynku, wykorzystując wiedzę i doświadczenie jednego partnera – uważa Paweł Szymczak. – Dla nas będzie to także wygodniejsza sytuacja, bo mamy pełną kontrolę nad wszystkimi sferami związanymi z utrzymaniem nieruchomości. Znikną wtedy problemy z wyegzekwowaniem właściwego poziomu zlecanych podwykonawcom zadań oraz wzajemne obwinianie i szukanie winnych wśród outsourcingobiorców – dodaje.
Bo w sytuacji, gdy dojdzie np. do kradzieży, dwie lub więcej firm działających w jednym obiekcie mogą obarczać się nawzajem winą za taki przypadek. Przy jednym dostawcy usług zapewniającym całościową obsługę, dla klienta sytuacja będzie jasna, kto ponosi konsekwencje.
Strabag Facililty Management, oprz wzbogacenia swojej oferty, planuje ekspansję poza stolicę. – Dzięki temu, że jesteśmy częścią dużego koncernu, nie jest dla nas problemem szybkie uruchomienie biura czy placówki niemal w każdym regionie Polski. Ale najbardziej atrakcyjne dla nas są Trójmiasto i okręg śląski – zdradza Paweł Szymczak.

Przetrwają najwięksi

Tomasz Koczy,, należącej do grupy Impel, uważa natomiast, że obecnie i w przyszłości na dalszy rozw mają szansę tylko firmy duże, prowadzące działalność na terenie całej Polski: – Kapitał inwestujący w nieruchomości oczekuje jednego partnera, który obsługiwać będzie wszystkie jego nieruchomości bez względu na lokalizację.
Na widoczny rozw firm FM ma także wpływ ekspansja na polskim rynku nieruchomości komercyjnych funduszy inwestycyjnych. – Fundusze w swych strukturach organizacyjnych nie mają własnych służb FM, a jedynie pojedyncze osoby do nadzoru właścicielskiego. Kompleksowe usługi FM zlecają więc wyspecjalizowanym firmom tej branży – mówi Tomasz Koczy. Jego zdaniem,  zapewnienie klientowi kompleksowych usług stanie się dominującym trendem. – Już obecnie liczące się na rynku firmy FM zarządzają łańcuchem dostaw. I nie są to tylko usługi związanie z obsługą nieruchomości, ale także inne wynikające ze specyfiki prowadzonej przez klientów działalności, np. zarządzanie projektami, obsługa księgowa, zarządzanie aktywami, usługi inżynierskie, analizy rynkowe, audyty procesów biznesowych czy nawet zarządzanie flotą samochodową – wymienia prezes spółki Open Property Management.
Potwierdza to Irena Goławska: – Trend kompleksowości usług FM już w tej chwili staje się dominujący i sądzę, że będzie się on umacniał.
Z doświadczeń, jakimi podzieliła się z nami ERA, wynika, że dla klientów kluczowym kryterium wyboru jest właśnie potencjał i możliwości firmy, której zlecają obsługę obiektu. Z perspektywy odbiorcy usług, daje to komfort wynikający ze zminimalizowania zaangażowania, a tym samym kosztów. – Klient dlatego zawsze będzie wybierał firmę zapewniającą mu obsługę w wielu dziedzinach – uważa Goławska.
Dlatego też firmy, które specjalizują się tylko w dwóch czy trzech gałęziach FM, chcąc zapewnić klientowi kompleksową ofertę, starają się podjąć współpracę z odpowiednimi podwykonawcami.
– Na takim tle ERA jest w uprzywilejowanej sytuacji: od dziesięcioleci specjalizujemy się nie tylko w ochronie mienia i usługach porządkowych, ale także w organizacji i prowadzeniu parking, obsłudze floty samochodowej firm, a od kilku lat realizujemy ekskluzywne usługi cateringowe dzięki naszemu czterogwiazdkowemu pałacowi Czarny Las – wylicza Goławska.

Mistrzostwa przyniosą nowe wyzwania

Szansą dla branży będą też zbliżające się mistrzostwa w piłce nożnej, Euro 2012. Z całą pewnością przed tak dużą imprezą sportową zacznie się wiele inwestycji. W Polsce trzeba rozbudować bazę hotelową, która przyjmie kibiców i ekipy zawodników. Powstaną stadiony i inne obiekty sportowe.
– Z pewnością taka sytuacja spowoduje duży ruch w branży FM, co oczywiście jest pozytywne i będzie wymagało od menedżer śledzenia pojawiających się tendencji i dużej elastyczności w działaniu – uważa Irena Goławska.
Możliwe, że przed firmami staną zupełnie nowe wyzwania, związane z nowym typem obiekt. Czy będą to nowe wyzwania dla sektora FM? – Na pewno. Powstanie przecież bardzo wiele obiekt o nowym charakterze. Chodzi tu o budynki, a właściwie konglomeraty łączące w sobie nieruchomości sportowe, handlowo-rozrywkowe, biurowe oraz hotelowe. Wymagać to będzie od firm świadczących usługi FM bardzo dużej elastyczności, przejawiającej się oferowaniem multiproduktów w jednym pakiecie – prognozuje Tomasz Koczy.

Bartosz Wawryszuk
Outsourcing Magazine