Serwis drzwi automatycznych

Okres zimowy to dla drzwi automatycznych test sprawnościowy. Do obiektów wnoszony jest śnieg, piasek, sól. Rzecz jasna, producenci takich drzwi powinni to przewidzieć i zapewnić trwałość swoich produktów. Stąd konieczność oceny zużycia poszczególnych elementów. W gotowości stoją służby serwisowe, które stanowią istotne wsparcie dla funkcjonalności i minimalizacji zużycia. Przyglądamy się najważniejszym aspektom serwisu drzwi automatycznych.

Wyposażenie obiektu w poszczególne elementy funkcjonalne to inwestycja, która powinna zapewniać wygodę użytkownikom i być opłacalna pod względem kosztów użytkowania. Dotyczy to również drzwi automatycznych.
– Konstrukcja i wyposażenie napędu decydują o jego cenie – zauważa Wiktor Brenner, prezes ADE Serwis, autoryzowanego serwisanta czołowych producentów. – Prawidłowością jest, że im tańszy napęd, tym ma gorsze parametry, żywotność i okres gwarancji, a koszt części zamiennych zwiększa koszty jego eksploatacji. Jednym z najtańszych w eksploatacji, a drogich, jest napęd szwajcarskiej firmy Tormax (modele iMotion). Wysoka jakość części i nowoczesne rozwiązania zapewniają żywotność minimum 10 lat. Ich koszt jest jednak w pełni kompensowany przez minimalne koszty eksploatacji (praktycznie wyłącznie koszty serwisów okresowych) i 36-miesięczną pełną gwarancję. Najdroższe w eksploatacji są tzw. napędy „ekonomiczne”, a więc tanie w zakupie (oferowane przede wszystkim przez firmy aluminiowe) i drogie w eksploatacji, a przy tym często ulegające awarii. Niezmiernie ważne jest, aby napęd montował profesjonalny serwis autoryzowany przez producenta.
Zapytaliśmy także, jakiego rodzaju drzwi automatyczne pozwalają na oszczędności w dłuższym okresie.
– Najbardziej ekonomicznymi drzwiami pod względem eksploatacji są paradoksalnie drzwi obrotowe – podkreśla Małgorzata Gąsowska, specjalista ds. serwisu w firmie record Drzwi Automatyczne, będącej oddziałem koncernu agta record ag. – Choć części zamienne do tego typu drzwi są najbardziej kosztowne, a serwis najbardziej pracochłonny, to oszczędności na kosztach ogrzewania oraz klimatyzacji z tytułu zastosowania tego typu drzwi powinny pokryć tę nadwyżkę z nawiązką. W przypadku drzwi obrotowych wykonywanie regularnych prac konserwacyjnych jest szczególnie istotne ze względu na konieczność zapewnienia bezpiecznej eksploatacji.
Na obniżenie kosztów ma również wpływ sposób użytkowania i wczesna identyfikacja zagrożeń.
– Ekonomiczność podczas eksploatacji jest uwarunkowana m.in. jej intensywnością, częstotliwością przeglądów konserwacyjnych oraz kulturą użytkowania drzwi – podkreśla Ryszard Cybulski, dyrektor serwisu w Dorma Polska. – Kluczowe znaczenie ma prawidłowa i szybka reakcja obsługi na pojawiające się sygnały zbliżającej się awarii – drzwi automatyczne bardzo rzadko ulegają natychmiastowym awariom. Częściej pojawiają się uszkodzenia wynikłe z długotrwałych oporów w pracy drzwi automatycznych niż wynikające z normalnego zużycia lub uderzenia. Prawidłowe rozpoznanie tych sygnałów i wyłączenie drzwi z eksploatacji oraz wezwanie autoryzowanego serwisu w blisko 90% przypadków znacznie ogranicza czas i koszt usunięcia awarii.

Co sprawdzić po zimie
Małgorzata Gąsowska podkreśla szczególnie znaczenie regularnych konserwacji dokonywanych przez wykwalifikowany serwis.
– Nie chodzi tylko o zmniejszenie częstotliwości usuwania usterek, ale także o wykrycie ich źródła, o sprawdzenie funkcji i czujników zabezpieczających. ITB zaleca wykonywanie co najmniej 2 przeglądów konserwacyjnych w ciągu roku. Lista czynności wykonywanych w czasie prac konserwacyjnych jest długa. Po okresie zimowym należy zwrócić szczególną uwagę na elementy prowadzące skrzydeł drzwi oraz czujniki zamontowane na niskiej wysokości. Są one narażone na uszkodzenia mechaniczne oraz korozję z powodu soli używanej do odmrażania chodników przed wejściem.
Z kolei Ryszard Cybulski uczula na wpływ ujemnych temperatur na „wysadzenie” posadzki, a tym samym zwiększenie oporów przesuwu skrzydeł drzwiowych, które w krańcowym przypadku mogą się zablokować i uszkodzić silnik napędowy i elektronikę sterującą.
– W trakcie użytkowania drzwi automatycznych należy na bieżąco zwracać uwagę na wszystkie ich elementy. Szczególny wpływ na bezpieczeństwo w eksploatacji drzwi automatycznych ma prawidłowe działanie fotobarier optycznych liniowych lub kurtynowych, zabezpieczających przestrzeń między skrzydłami drzwiowymi.
Specyfikę pracy drzwi automatycznych w okresie zimowym i charakter czynności podejmowanych już wiosną wyjaśnia z kolei Arkadiusz Jesionek.
– W okresie zimowym drzwi automatyczne pracują najciężej, ponieważ ustawiane są na szybkie otwieranie i zamykanie poprzez skrócenie zakresu widoczności radarów, co wiąże się ze zwiększoną siłą pracy silnika. Krótszy czas reakcji służy minimalizacji wychładzania pomieszczeń. Dodatkowo, opady śniegu, piasek, sól, lód zwiększają opory otwierania i zamykania skrzydeł drzwiowych, niszcząc kostki i prowadnice dolne oraz uszczelnienia. Stąd przegląd wiosenny drzwi automatycznych, poza zwykłymi czynnościami konserwacyjnymi, polega na zmianie ustawień parametrów pracy drzwi na wolniejsze obroty. Istotne jest także sprawdzenie stanu prowadzeń dolnych, szczotkotrzymaczy i wykonanie czynności czyszcząco-myjących skrzydeł drzwiowych.

Istota serwisowania
Na rynku znaleźć można wiele kategorii i rodzajów drzwi automatycznych, np. drzwi przesuwane, przymykowe, obrotowe. Czy występują jakieś znaczące różnice w serwisowaniu różnych rodzajów drzwi automatycznych?
– Tak naprawdę nie ma wielkich różnic między serwisowaniem różnych typów drzwi automatycznych, czasami tylko należy użyć specjalistycznego sprzętu diagnostycznego typu handterminal, kompatybilnego tylko z danym typem sterowania drzwi automatycznych – wyjaśnia Ryszard Cybulski z firmy Dorma. – Serwis drzwi automatycznych obejmuje 3 grupy czynności: przeglądy konserwacyjne, naprawy i remonty.

Jak często serwisować
Nie ulega wątpliwości, że każdy sprzęt automatyczny powinien przechodzić okresowe przeglądy. Jak często zatem powinno się to odbywać?
– Częstotliwość serwisu powinna zależeć od natężenia pracy drzwi oraz jakości zarówno zainstalowanego napędu, jak i jego montażu – instruuje Arkadiusz Jesionek z ADE Serwis. – Standardowo przegląd konserwacyjny powinien się odbywać 2-4 razy w roku. Dobrej jakości napędy drzwi automatycznych w dużych obiektach handlowych (TESCO, Carrefour, OBI, stacje paliw itd.) nie wymagają częstszych niż 4 razy w roku przeglądów konserwacyjnych. Dobrej klasy napędy cechuje również przewidywalność – możliwość wcześniejszego określenia, które części (elementy eksploatacyjne) powinny zostać wymienione w trakcie kolejnego serwisu. Należy również podkreślić, że bardzo duże znaczenie ma jakość wykonywanego serwisu, a więc profesjonalizm firmy serwisowej.
Jakie są uwarunkowania prawne? I dlaczego należy serwisować drzwi automatyczne? Na te pytania odpowiada Ryszard Cybulski z firmy Dorma.
– Częstotliwość przeglądów konserwacyjnych zależy głównie od intensywności eksploatacji. Przyjmuje się, że maksymalny interwał międzyprzeglądowy to 40 000 cykli pracy (1 cykl to otwarcie i zamknięcie drzwi). W przełożeniu na cykle kalendarzowe to 3 miesiące. Przeglądy konserwacyjne są wymagane prawem, a stosowne zapisy w Aprobacie Technicznej mówią o co najmniej 2 przeglądach w roku. Brak udokumentowanego przeglądu w przypadku nieszczęśliwego wypadku spowodowanego przez drzwi automatyczne powoduje poważne perturbacje prawne dla zarządzającego obiektem. Wiąże się to z osobistą odpowiedzialnością karną, a nawet finansową, przy braku zgody ubezpieczyciela na przejęcie odpowiedzialności finansowej za zdarzenie.
– Konserwacja w swej istocie to nie naprawa (chociaż wykryte usterki mogą być w jej trakcie usunięte) tylko przegląd drzwi automatycznych według ściśle określonej przez producenta listy czynności, mający na celu wczesne wykrycie nieprawidłowości w pracy drzwi automatycznych i ewentualnych drobnych usterek mogących w długotrwałej eksploatacji doprowadzić do poważnych awarii – kontynuuje Ryszard Cybulski. – Z doświadczenia wiadomo, iż okres 3 miesięcy jest wystarczający, by przy niewielkich relatywnie kosztach niezawodnie eksploatować drzwi automatyczne przez kilkanaście lat.

Marek Kozłowicz

Cały artykuł dostepny w Facility Manager nr 48