Eksperci Hay Group Polska analizują wyniki „M&A Global Research", biorąc pod uwagę najważniejsze aspekty przyszłych transakcji. Prognozowany wzrost dynamiki procesów fuzji i przejęć, związany ze spowolnieniem gospodarczym sprawia, że na znaczeniu zyskuje umiejętne zarządzanie transakcjami z uwzględnieniem czynników, które wpływają na ich powodzenie.
Badanie, przeprowadzone przez Hay Group wśród 560 światowej klasy specjalistów zajmujących się fuzjami i przejęciami (Mergers&Acquisitions – M&A), pozwala zidentyfikować najważniejsze przeszkody na drodze do osiągnięcia sukcesu w transakcjach M&A.
Zdaniem respondentów należą do nich:
- trudności w integracji kulturalnej oraz skoordynowaniu zasięgu rynkowego przejmowanej spółki,
- realizacja zmian w obszarze przywództwa,
- niedostateczna wiedza nt. klientów przejmowanej spółki,
- zagadnienia związane z zarządzaniem.
Mimo świadomości istnienia tych przeszkód, jedynie niewielka część respondentów deklaruje chęć wprowadzenia zmian w strategiach dotyczących fuzji i przejęć. Blisko 31% ankietowanych z całego świata nie planuje żadnych zmian związanych ze strategią prowadzenia tego typu transakcji. Skłonność do zmian związanych z integracją kulturalną i pracowniczą – uznawaną za najważniejszą barierę w fuzjach – deklaruje jedynie 16% badanych. Niespełna jedna dziesiąta (9%) - uwzględniłaby w przyszłych transakcjach zmiany związane z przywództwem, mimo że są one uznawane za drugą z najważniejszych przeszkód w efektywnym zarządzaniu procesem fuzji i przejęć. Liderzy biznesowi wykazują się również niewielką determinacją przy zmianach dotyczących poprawy procesu planowania transakcji oraz badania przejmowanej spółki. Jedynie 17% ankietowanych deklaruje chęć prowadzenia takich działań, mimo że niedostateczna wiedza nt. przejmowanej spółki uznawana jest za trzecią pod względem ważności przeszkodę, która utrudnia powodzenie przejęcia.
- Niespójność między deklaracjami dotyczącymi najważniejszych barier w procesie fuzji i przejęć a skłonnością do prowadzenia działań mających na celu przezwyciężenie ich w przyszłości może być spowodowana niedostateczną wiedzą respondentów o znaczeniu, jakie odgrywa właściwa analiza aktywów niematerialnych przejmowanej firmy oraz oczekiwań jej klientów – komentuje Mik Kuczkiewicz, prezes Hay Group Polska.
- W obliczu spowolnienia gospodarczego, kiedy również w Polsce możemy się spodziewać zwiększenia dynamiki procesów fuzji i przejęć w wielu branżach i gałęziach przemysłu (a na fakt odwrócenia się trendu spadkowego zawierania transakcji fuzji i przejęć wskazuje najnowszy raport MergerStat) – brak działań na tym polu może utrudnić osiągnięcie efektu synergii oraz zdyskontowania spodziewanej przewagi rynkowej wynikającej ze zwiększenia potencjału biznesowego połączonych firm – dodaje Kuczkiewicz.
Panujący obecnie klimat ekonomiczny sprawia, że znaczenia nabiera wiele aspektów związanych z utrzymaniem w przejmowanej firmie właściwego klimatu organizacyjnego oraz odpowiedniej komunikacji z klientami spółki, którzy cenią otwartość w informowaniu o konsekwencjach procesu fuzji oraz planowanych zmianach.
- Podczas gdy światowym standardem stało się prowadzenie analiz typu due diligence, integracja aktywów niematerialnych firm wciąż postrzegana jest w kategoriach „miękkich". Tymczasem aby właściwie wykorzystać potencjał wynikający z konsolidacji przedsiębiorstw, konieczne jest uwzględnienie nie tylko mechaniki procesów fuzji i przejęć, ale również aspektów takich jak kultura narodowa, a także kultura organizacyjna i style zarządzania w danej firmie – komentuje Mik Kuczkiewicz.
- Liderzy biznesowi nie powinni zapominać, że w trudnej sytuacji ekonomicznej programy poprawy klimatu organizacyjnego mogą przynieść polepszenie wyniku finansowego w stosunku do stanu sprzed podjęcia się procesu zmiany aż o 30%. Ponadto, jak wynika z poprzedniej edycji badania nt. fuzji i przejęć – organizacje, które dokonują analizy aktywów niematerialnych i prawnych przejmowanej spółki, wskazują na zwiększony wskaźnik powodzenia transakcji (70%) w przeciwieństwie do organizacji, które nie przeprowadzają takiej analizy (30%) – podkreśla Kuczkiewicz.
Analizując najważniejsze problemy liderów biznesowych związane z transakcjami M&A oraz konsolidacją aktywów niematerialnych firm, można zauważyć pod tym względem duże zróżnicowanie regionalne. Dotyczy ono również skłonności do wprowadzania zmian w strategii związanej z planowanymi fuzjami i przejęciami. Ponad jedna piąta badanych (22%) z Europy Środkowo-Wschodniej nie dostrzega potrzeby wprowadzania jakichkolwiek zmian przy prowadzeniu transakcji M&A. Najmniej skłonni do korekty tej strategii są respondenci z Australii i Nowej Zelandii (71%), natomiast największą skłonność w tej sferze wykazują przedstawiciele firm z Azji Południowo-Wschodniej (85%).
- Do najważniejszych barier, wymienianych przez respondentów z Europy Środkowo-Wschodniej dużo częściej niż w innych regionach, należą m.in. niedostateczny nacisk na innowacje i know-how w przejmowanej spółce, a także zagadnienia związane z kulturą organizacyjną i komunikacją - komentuje Agnieszka Milewczyk, ekspert Hay Group Polska.
- Na potrzebę uwzględnienia tych czynników zwracają uwagę również liderzy biznesowi w Polsce. Sprzyja temu niewątpliwie napływ inwestycji zagranicznych, wzrost nakładów na działalność badawczo-rozwojową i dyfuzję innowacji, co przyczynia się również do nadania właściwej roli procesowi zarządzania aktywami niematerialnymi firmy – tłumaczy Milewczyk.
- Znamienny jest również fakt, że wśród najważniejszych barier, wymienianych przez respondentów z Europy Środkowo-Wschodniej, ani razu nie pojawiła się kwestia integracji kulturowej ani terytorialnej. Mają na to wpływ m.in. wspólne korzenie kontynentu, a tym samym powszechnie rozumiane dziedzictwo, zwyczaje i symbolika, do których mogą odwołać się pracownicy poszczególnych firm. Tym bardziej, że nieuwzględnienie takich czynników ma duży wpływ na powodzenie lub nie transakcji. Szczególnie w przypadku przejęć nie chodzi przecież o sumę biznesów przejęcia, ale o to aby biznes był bardziej efektywny – podsumowuje Agnieszka Milewczyk.
Wyniki badania wskazują, że już na etapie analizy rynkowej kadra zarządzająca firmy, planującej fuzje i przejęcia, powinna zwrócić szczególną uwagę na integrację aktywów niematerialnych przedsiębiorstw. Konsekwentna polityka w tym zakresie może pomóc w usprawnieniu przebiegu procesu konsolidacji, a także zwiększeniu spodziewanych korzyści biznesowych, także w warunkach dekoniunktury.

Globalne badania Hay Group dot. fuzji i przejęć prowadzane są od 2007 r. Od ubiegłego roku prowadzone jest wspólnie z "mergermarket" – ekonomicznym serwisem informacyjnym, należącym do Financial Times. Celem badania jest pokazanie zmian w zasadach prowadzenia fuzji i przejęć, a także zidentyfikowanie najważniejszych czynników, które wpływają na powodzenie tego typu transakcji.
Prezentowane wyniki opracowane zostały na podstawie badania przeprowadzonego w 2008 r. Wzięło w nim udział ponad 560 przedstawicieli wyższej kadry kierowniczej z całego świata, którzy uczestniczyli w przeprowadzaniu fuzji i przejęć, m.in. członków zarządów, działów finansowych i strategicznych, działów fuzji i przejęć oraz zasobów ludzkich. Przebadane organizacje reprezentują różne sektory m.in. finanse, przemysł, energetykę, górnictwo, media i telekomunikację, farmację oraz usługi medyczne.